TIP, insan sağlığı ve hastalıktan üzerinde çalışmalar yapan, hastalıkların nedenlerini, korunma ve hastalıkları önleme yollarını inceleyen bilim. Doğadaki tüm canlıların ortak güdüsü türünün sürekliliği korumasıdır. İnsanda da bu güdü bulunmakla birlikte öteki canlılarla kıyaslandığında insan organizması dış etkenlere karşı daha güçsüzdür. Ancak insanın sahip olduğu beyin gücü ona doğayla kendisi arasındaki dengeyi sağlama hatta daha da öteye giderek bu dengeyi kendi yararına değiştirme olanağı verir. Bu güç ona sağlığını koruma yollarını arayıp bulmayı da öretir.Tarih. İnsanın sağlığını korumaya yönelik çabaları onun doğal içgüdüleri İçinde yer alır. Bu nedenle tıbbın başlangıcını insanlık tarihinin başlangıcına kadar dayandırmak yerinde olur. Başlangıçta insanlar hastalıklara yol açan etkenlerin doğaüstü güçler olduğunu sandıklarından hastalıklardan korunma yollarını din adamlarının ve büyücülerinin güçlerinde aradılar. Bu dönemde hastalıkların nedenleri değil, sonuçları üzerinde durarak hastalıklar Tanrısal kökenli kötülükler olarak değerlendirildiğinden tedavide dualar ve kehanetler önemli bir yer tutar. Ancak zamanla hastalıkların nedenlerinin incelenmeye başlamasıyla birlikte günümüzdeki anlamıyla hekimlik mesleği de belirmeye ve gelişmeye başladı. Bu anlamda Mısır hekimlik mesleğinin beşiği sayılır. Günümüze kadar ulaşan papürüslerden İÖ 1500′de yaşamış olan Mısırlı hekim Ebers’İn 50 tür hastalığın belirtilerine, teşhis ve tedavi yöntemlerine ilişkin bilgilere sahip olduğu anlaşılmaktadır. Hekimlik mesleğinde Hindistan da Mısır kadar eski bir geçmişe sahiptir. Bu bakımdan eski Hint cerrahları dünyanın en eski estetik cerrahları olarak kabul edilir. Bunlar o dönemin ceza anlayışı içinde boşandıkları için burunları kesilen Hintli kadınları tedavi ettiler ve o günün koşulları dikkate alındığında plastik cerrahi alanında olağanüstü başarılar kazandılar. Eski Yunanlılar bilimsel anlamda tıbbin gelişmesinde hiç kuşkusuz en önemli yere sahiptirler. Bazı hastalıkların belirtilerinin hemen her zaman bir arada bulunduğu ve bunların genellikle aynı ilaçlarla tedavi edilebildiklerini de ilk ortaya koyan Eski Yunanlılardır. Bu açıdan ele alındığında Hipokrates (İÖ 460-375) bilimsel tıbbın babası sayılır. Hipokrates’ten sonra tıbbin felsefi görüşlerden ve insanın kaynağından etkilenerek farklıtaşan birtakım okulların etkisine girdiği gözlenir. Bunları İS 12. yy’da yaşamış olan Bergamalı hekim Galenos izler. Etkisi 16. yy’a kadar süren Galenos İle birlikte başlayan dönem tıpta önemli bir dönüm noktası oldu. Rönesans’a kadar Batı tıbbının temelini Hipokrates ve Galenos oluşturur. Ancak Roma İmparatorluğumun yıkılmasıyla (İS 476) birlikte tıp alanında batıda bir durgunluk dönemine girilirken, Araplar Yunanlılardan kalma birçok yazılı belgeyi kendi dillerine çevirerek ve bu bilgilere hekim Razi’nin çiçek ve kızamık hastalıkları arasındaki farkı ortaya koyan ilk kişi olduğu bilinmektedir. İS 980-1037 arasında yaşamış olan Türk bilgini İbni Sina’nın yazmış oiduğu Canon Medicinea adiı tıp kitabı da Avrupa üniversitelerinde 17. yy’a kadar tıp öğrencilerinin el kitabı olma özelliğini korudu.10. yy’da Avrupa’da Yunan tıbbına yeniden ilgi duyulmaya başlanmasıyla birlikte İtalya’nın Salerno Kenti’nde dünyanın ilk tıp fakültesi kuruldu. Böylece yeniden canlılık kazanan tıp bilimi, ortaçağın ünlü üniversiteleri olan Oxford, Bologno, Padua, Montpellier ve Paris üniversitelerinde yeni ufuklara doğru bir yönelişe girdi. Ancak bu gelişme onun henüz uygulamalı bir bilim dalı durumuna gelmesi için yeterli olmaz. Hastalıkları Tanrısal bir ceza olarak gören ortaçağ mantığı, Rönesans’a kadar etkisini sürdürdü. Ancak daha 14. yy’da öfüler üzerinde otopsi yaptiarak, ölüm nedeninin araşırılmasına yönelik çalışmalara girişilmiş olması, tıbbın gelişmesinde önemli bir dönüm noktası oldu. Tıp alanındaki en önemli adımlardan biri de hiç kuşkusuz Edward Jenner’in 1798′de çiçek aşısını bulmasıyla atıldı. Böylece Jenner bağışıktık biliminin (immünoloji) temellerini attı. 1858′deRudolf Virchow adlı patoloji bilgini Die Cellularpathologie adlı eserinde insan organizmasının hücrelerden yapılı olduğunu ve hastalıkların da bu hücrelerin dış etkenlere karşı gösterdikleri tepkiler olduğunu ortaya koyarken, Avusturyalı hekim Ignaz Semmelvveis’in gebe kadınların muayeneleri sırasında onlarla temasta bulunan tıp öğrencilerinin ve hekimlerin bunlara mikrop bulaştırdıklarını, ebe, hekim ve tıp öğrencilerinin ellerinin ve kullanılan tıbbi gereçlerin dezenfekte edilmesi gerektiğini ileri sürmesi birçok kadının yaşamını kurturdı.19. yy’da tıpta uzmanlaşmaya gidilirken birçok hastalığın bakterilerle olan ilişkilerinin Fransız hekim Casimir Devaine’ce ortaya konulması tıp alanında bir başka önemli gelişmeyi başlattı. Bu buluşa koşut olarak birçok hastalığın mikrobu bulundu. Bundan sonra Fransız kimyacı Louis Pasteurbakterilerin havada her an bulundukları ve uygun koşullar altında kolayca çoğalabildiklerini kanıtladı. Pasteur yüksek ısı etkisiyle mikrobik özelliği zayıflatılmış virüs ve bakterilerin aşı olarak kullanılabileceğini savundu. Bu yöndeki görüşlerini kuduz virüslerini zayıflatarak elde ettiği kuduz aşısını kuduz bir köpeğin ısırdığı bir çocuğa uygulayarak kanıtladı.20. yy’da hastalıkların kapsamında bir genişleme olduğu görülür. Bu genişlemeyle birlikte, o güne kadar yalnızca hastalıklara ve sakatlıklara karşı yürütülen savaşım, sağlığın ruhsal ve toplumsal öneminin ortaya konulmasıyla birlikte, tedavi hekimliğinin yanı sıra, hastalıkları önlemeyi amaçlayan koruyucu hekimlik dalının da önem kazanmasına yol açtı. Böylece hastalıklarla savaşımdan eğitim büyük bir önem kazanırken, bağışıklık kazandırıcı aşılar, teknolojideki gelişmeye koşut olarak daha az miktarda ve daha kesin sonuçlu duruma getirildi, yan etkileri azaltıldı. Öte yandan kalıtsal kökenli, bulaşıcı ya da dış etkenlerden kaynaklanan hastalıkların ayrımı yapılarak tanı ve tedavi buna göre organize edildi. Teknik gelişmeler bir yandan hastalıkların tanısında kolaylık sağlarken, öte yandan hastalıkların yan etkilerinin araştırılması büyük önem kazandı, tıp alanına bilgisayarların girmesiyle de bilgi akımı ve edinilmesi için harcanan zaman en aza indi. Ayrıca lazer, röntgen gibi ışınların kuşanılmaya başlanması tıp alanında tanı ve tedavide önemli bir dönüm noktası olur,20. yy’da tıp alanındaki gelişmelerin en Önemlilerinden biride organ nakilleridir. Bu yüzyılda beyin dışında kalan hemen tüm organların nakli başarıyla gerçekleştirilebilmiştir. İlaç sanayiindeki gelişmeler sayesinde hastalıkların tedavisinde antibiyotik ve vitaminlerin yaygın olarak kullanılmaya başlanmasıyla bu ilaçlara karşı dirençli mikropların ortaya çıkmasına yol açar. Öte yandan îıp alanındaki gelişmelerin yarattığı bir başka sonuçta insanın yaşam süresinde görülen artış ve buna bağlı olarak karşılaşılan bir başka önemli sorun hiç kuşkusuz dünya nüfusunda görülen artmadır. Bu sorun nüfusun planlı artışını zorunlu kılarken aile planlamasına yönelik çalışmalar büyük kazançtı.

Ansiklopedimizin içinde Google destekli arama yapın.

. You can leave a response, or trackback from your site.

Sağlık Ana Sayfa Biyografiler Akademisyenler, Antropologlar (İnsanbilimciler), Arkeologlar Askerler > Besteciler Bilim Adamları Biyologlar Coğrafyacılar Dansçılar Denizciler Devlet Adamları - Politikacılar Dilbilimciler Din Adamları Diplomatlar Doğa Bilimciler Düşünürler Edebiyatçılar Eğitimciler Ekonomistler Felsefeciler Fizikçiler Fotoğrafçılar Gazeteciler Gezginler Gökbilimciler Gravürcüler Heykeltraşlar Hukukçular İktisatçılar İmparatorlar-Hükümdarlar İş Adamları İstatistikçiler Karikatürcüler Kaşifler Kimyagerler Koreograflar Mankenler Matematikçiler Mimarlar Minyatürcüler Mucitler Mühendisler Müzisyenler Oryantalistler Osmanlı Padişahları Pilotlar Psikologlar Ressamlar Şairler Sanatçılar Sanatkarlar Sendikacılar Seramik Sanatçıları Sinemacılar ve Tiyatrocular Sosyologlar (Toplumbilimciler) Sporcular Araba Yarışçıları Futbolcular Tarihçiler Tıpçılar Veterinerler Yazarlar Yöneticiler Yönetmenler

Toplum ve Yaşam Toplum Millet Aile Antropoloji Hayvanlar Sosyoloji Cinsellik Ev Evlilik Felsefe Aşk Biyografiler

Bilim ve Teknoloji Bilim Bilgisayar Bilim Kurgu Matematik Aritmetik Arkeoloji Biyoloji Bilim Adamları Bilişim Ekonomi Fizik Yıldızlar Astronomi Uzay Arkeoloji Jeoloji Nükleer Enerji Kimya Zooloji Mantık Pedagoji Enerji Elektronik Elektrik Telekomunikasyon Teleskop Ses Tıp Tarım

Kültür Kültür Dil Tarih Edebiyat Eğitim Felsefe Adet Müze Müzik Mitoloji Basın Spor Sinema Tiyatro Coğrafya İklim İlçeler İller Biyocoğrafya

Din ilahiyat Allah Musevilik Hristiyanlık Kuran-ı Kerim Mitoloji