SİNİR SİSTEMİ, anat., sinir hücrelerinin birleşmesiyle oluşan ve duysal ve duyumsal uyanları alan sistem. Yüksek yapılı organizmalarda sinirler ve sinir merkezlerinden oluşur. Bu sistem aracılığıyla bir organizma yaşadığı ortama kendini uydurur ve organlarını işbirliği halinde çalıştırarak yaşamsallığını ve vücudunun bütünlüğünü sürdürür. İnsanın sinir sisteminde 10 bilyondan (1 bilyon: 1000 milyar) fazla sinir hücresi vardır. Her sinir hücresi, öteki sinir hücreleriyle 2.000-3.000 bağlantı kurar. Her bağlantı bir bilgi alışverişidir. Buna göre, insan vücudunun sinir sisteminde 10 x 1.000 milyar x 2.000-3.00: 20.0000-30.000 x 1.000 milyar bilgi iletişim yolu var demektir. Sinir sistemi anatomi açısından, başlıca iki bölümden oluşur. Birincisi, beyin ve omurilikten oluşan merkezi sinir sistemi, ikincisi ise beyin ve omurilikten kaynaklanan sinir liflerinin oluşturduğu çevresel ya dape ferik sinir sistemi. Sinir sistemini oluşturan ana bölümler şunlardır: Merkezi Sinir sistemi: A) Beyin: 1) Prozan-sefaion: a) Beyin yarıküreleri, b) Dianse-falon, 2) Mezansefalon (ortabeyin), 3) Rombansefalon: a) Pons, b) Medullaob-longata, c) Serebellum (beyincik). Omurilik: 1) Çevresel sinir sistemi. Otonom sinir sistemi: 1) Sempatik sinir sistemi, 2) Parasempatik sinir sistemi. Beyin ve omurilik sinir lifleri.Merkezi sinir sistemi. Kafatasının içinde yer alan beyin, serebrum, beyincik ve beyin sapından oluşur. Sistemin ağırlığı 1.5 kg kadardır. Merkezi sinir sistemini oluşturan organlar ayrı ayrı incelendiğinden (bak. Beyin, Beyincik, Omurilik). Otonom sinir sistemi, iç organlar, kan damarları ve bezlere doğru ya da yapılardan öteye uyarıları taşıyan sinir sistemidir. İstem dışı, kendiliğinden çalışır. Bu sistemi veyataf sinir sistemi de denir. Otonom sinir sistemi işlev açısından kendi içinde iki bölüme ayrılır: Sempatik sinir sistemi, parasempatik sinir sistemi. Sempatik sinir sistemi. Merkezi ve çevresel olmak üzere iki bölümden kuruludur. Merkezi bölüm, omuriliğin boyunla bel bölgesi arasında uzanan bölümünde bulunan koluma intermediolatersalis adı verilen omurilik bölümüyle, beyindeki bazı korteks ve kortes altı yapılardan oluşur. Çevresel bölüm ise, sempatik ganglionlar, ganglionlar arası dallar ve ganglionlardan organlara giden sinir liflerinden kuruludur. Sempatik ganglionlar, omuriliğin ön yüzünün iki yanında tespih taneleri gibi sıralanmış şişliklerdir. Bu ganglionlar, sempatik sinir sisteminin hücre gövdeleri, uzantıları ve bağdokusundan yapılmışlardır. 20-25 çift sempatik ganglion vardır. Ganglionları birbirine bağlayan yapılara ganglionlar arası dallar adı verilir. Bunların yapısında sinir lifleri vardır. Ganglionlardan çıkıp organlara giden sempatik sinir lifleri ya bir atardamarın çevresinde bir ağ oluşturarak giderler ya da bir başka sinirin lifleri arasına karışarak hedeflenen organa ulaşırlar. Ganglionlarla sempatik sinir sisteminin merkezi bölümü arasındaki bağlantı, omuriliğin ön kökleri içinde gitmekte olan sempatik sinir lifleri aracılığıyla kurulur. Parasempatik sinir sistemi. Merkezi ve çevresel olmak üzere iki bölümden oluşur. Merkezi bölüm mezansefalon, pons ve medilla oblongatada bulunan parasempatik sinir merkezleri ve omuriliğin bakrum bölgesindeki parasempatik sinir merkezlerince oluşturulur. Mezansefalon, pons ve medulla oblongatadaki merkezlerden çıkan parasempatik sinir lifleri, kafa sinirleri içinde yol alarak hedeflenen organlara ulaşırlar. Sinir liflerinin bu yolculuğu, çevresel bölümünün bir bölümünü oluşturur. Omurilikteki parasempatik merkezlerden çıkan sinir lifleri, bu bölgedeki ön köklerde ilerleyip, daha sonra omurilik sinirlerinin ön dalı içindeki parasempatik ganglionlara, oradan da hedeflenen organlara ulaşırlar.Her iki sistem de beynin denetimi altındadır. Sempatik sinir sistemi vücudu harekete hazırlarken, parasempatik sinir sistemi ise lam aksini yapar, vücudu dinlenmeye çekme gerektiğinde parasempatik sinir sistemi devreye girer.

Ansiklopedimizin içinde Google destekli arama yapın.

. You can leave a response, or trackback from your site.

Sağlık Ana Sayfa Biyografiler Akademisyenler, Antropologlar (İnsanbilimciler), Arkeologlar Askerler > Besteciler Bilim Adamları Biyologlar Coğrafyacılar Dansçılar Denizciler Devlet Adamları - Politikacılar Dilbilimciler Din Adamları Diplomatlar Doğa Bilimciler Düşünürler Edebiyatçılar Eğitimciler Ekonomistler Felsefeciler Fizikçiler Fotoğrafçılar Gazeteciler Gezginler Gökbilimciler Gravürcüler Heykeltraşlar Hukukçular İktisatçılar İmparatorlar-Hükümdarlar İş Adamları İstatistikçiler Karikatürcüler Kaşifler Kimyagerler Koreograflar Mankenler Matematikçiler Mimarlar Minyatürcüler Mucitler Mühendisler Müzisyenler Oryantalistler Osmanlı Padişahları Pilotlar Psikologlar Ressamlar Şairler Sanatçılar Sanatkarlar Sendikacılar Seramik Sanatçıları Sinemacılar ve Tiyatrocular Sosyologlar (Toplumbilimciler) Sporcular Araba Yarışçıları Futbolcular Tarihçiler Tıpçılar Veterinerler Yazarlar Yöneticiler Yönetmenler

Toplum ve Yaşam Toplum Millet Aile Antropoloji Hayvanlar Sosyoloji Cinsellik Ev Evlilik Felsefe Aşk Biyografiler

Bilim ve Teknoloji Bilim Bilgisayar Bilim Kurgu Matematik Aritmetik Arkeoloji Biyoloji Bilim Adamları Bilişim Ekonomi Fizik Yıldızlar Astronomi Uzay Arkeoloji Jeoloji Nükleer Enerji Kimya Zooloji Mantık Pedagoji Enerji Elektronik Elektrik Telekomunikasyon Teleskop Ses Tıp Tarım

Kültür Kültür Dil Tarih Edebiyat Eğitim Felsefe Adet Müze Müzik Mitoloji Basın Spor Sinema Tiyatro Coğrafya İklim İlçeler İller Biyocoğrafya

Din ilahiyat Allah Musevilik Hristiyanlık Kuran-ı Kerim Mitoloji