MİDE, anat., yemek borusu (özofagus) ile oniki parmak bağırsağı (duodenum) arasında kalan sindirim sisteminin torbaya benzer organı. Sindirim kanalının en geniş bölümünü oluşturur. Kaslar-: dan oluşmuş tulum biçiminde geniş bir torbaya benzer. Vücudun üst karın bölgesi derisinin hemen altında bulunur. f Sağında karaciğer, solunda dalak,( üstünde diyafram, altında kalınbağırsak, arkasında pankreas yer alır. Yeni r doğan bir çocukta midenin kapasitesi 30 miken, ergenlik çağında 1000, erişkinlik döneminde ise 1500 mi kadardır. Midenin iki deliği, iki yüzü, iki de kenarı vardır. İlk delik mide ile yemek borusunun birleştiği noktadadır. Bu deliğe kardia deliği denir, 11. sırt omuru hizasındadır. Göğüs ön duyarında 10 cm kadar içerdedir. Yemek borusunun sol kenarı kardia deliği hizasında midenin sol kenarıyla dar bir açı yaparak birleşir. Bu çatışma bölümüne kardia çentiği denir. Kardia çentiği düzeyinin, üstünde kalan bölümüne fundus, öteki bölümüne de pilor deliği adı verilir.Ağızda çiğnenen besinler yemek borusu aracılığıyla mideye iner. Bu besinler midenin salgıladığı özsu sayesinde yine midenin yaptığı dalgalı hareketlerle boza kıvamına gelinceye kadar karıştırılıp eritilir, Boza kıvamına gelen besinler kalınbağırsağa geçirilir. Mideyi onikiparmak bağırsağına bağlayan deliğe mide kapısı (pilor) denir. Mideyi oluşturan kas gömlek 1 -2 mm kalınlığındadır ve iki temel kas tabakasından oluşur. Uzunlamasına kas tellerinden oluşan dış tabaka, dairesel kas tellerinden oluşan dış tabaka. Bu tabakalardan sonra bir mukoza altı tabakası, ondan’ sonra da mukoza tabakası yer alır. Mukozanın yüzeyi silindirimsi ve çanaksı hücrelerden bir epitel tabakası ile kaplıdır. Epitelin üstündeki çukurcukların dibine değişik tipte salgı bez leh vardır. Bezlerin çevresinde bir koryon (damar ve bağ dokusu ağı) yer alır. Mide bezleri hidroklorik asit, pepsin ve bazı enzimler salgılar. Bu salgılarla karışmış olan besinlere kimus denir. Bu bezleri çalışmaya yönlendiren etkenler, midede yiyeceğin bulunması, yiyeceğin görülmesi ya da beklenmesi sonucu beyinde başlatılan bir reflekstir. Mide salgılarının duyarlılıkla da ilgisi vardır. Örneğin, hiddet salgıyı çoğalttığı gibi, endişede azaltır. Mide boşken duvarları birbirine değer. Boş durumdaki midenin duvarları, duruşu gereği üst ve alt olarak adlandırılır. Oysa mide dolu olduğunda ön duvar üst, alt duvar da arka duvar olmak üzere durum değiştirir. Midenin iç yüzü incelendiğinde mide duvarlarının mide boşluğuna doğru çok sayıda kıvrımlar biçiminde çıkıntılar yaptığı görülür. Pilor deliğinin çevresinin de pilor kanalının duvarlarından kaynaklanan bir çıkıntıyla kaplandığı görülür. Bu çıkıntı, midenin pilor sfinkterine bağlanır. Pilor sfinkteri, midenin bu bölgesinde kasların kalmlaşarak oluşturdukları bir büzgendir. Bu büzgen gevşediğinde, yani pilor sfinkîeri gevşediğinde, pilor deliği açılır ve mide içinde yarı sindirilmiş olan besinler onikiparmak bağırsağına geçerler. Mide önce besinleri çalkalayıp karıştırarak mekanik sindirimi yapar, sonra da kimyasal sindirime geçer. Kimyasal sindirimi gerçekleştirebilmek için mide üç çeşit salgı salgılar: Mukus, pepsin ve hidroklorik asit. Mukusun başlıca görevi, midenin salgıladığı salgılardan midenin mukozasını korumaktır. Mukusun azaldığı yerlerde midede ülserler gelişir.
Ansiklopedimizin içinde Google destekli arama yapın.
.
You can leave a response, or trackback from your site.
Sağlık Ana Sayfa
Biyografiler
Akademisyenler,
Antropologlar (İnsanbilimciler),
Arkeologlar
Askerler >
Besteciler
Bilim Adamları
Biyologlar
Coğrafyacılar
Dansçılar
Denizciler
Devlet Adamları - Politikacılar
Dilbilimciler
Din Adamları
Diplomatlar
Doğa Bilimciler
Düşünürler
Edebiyatçılar
Eğitimciler
Ekonomistler
Felsefeciler
Fizikçiler
Fotoğrafçılar
Gazeteciler
Gezginler
Gökbilimciler
Gravürcüler
Heykeltraşlar
Hukukçular
İktisatçılar
İmparatorlar-Hükümdarlar
İş Adamları
İstatistikçiler
Karikatürcüler
Kaşifler
Kimyagerler
Koreograflar
Mankenler
Matematikçiler
Mimarlar
Minyatürcüler
Mucitler
Mühendisler
Müzisyenler
Oryantalistler
Osmanlı Padişahları
Pilotlar
Psikologlar
Ressamlar
Şairler
Sanatçılar
Sanatkarlar
Sendikacılar
Seramik Sanatçıları
Sinemacılar ve Tiyatrocular
Sosyologlar (Toplumbilimciler)
Sporcular
Araba Yarışçıları
Futbolcular
Tarihçiler
Tıpçılar
Veterinerler
Yazarlar
Yöneticiler
Yönetmenler
Toplum ve Yaşam
Toplum
Millet
Aile
Antropoloji
Hayvanlar
Sosyoloji
Cinsellik
Ev
Evlilik
Felsefe
Aşk
Biyografiler
Bilim ve Teknoloji Bilim
Bilgisayar
Bilim
Kurgu
Matematik
Aritmetik
Arkeoloji
Biyoloji
Bilim Adamları
Bilişim
Ekonomi
Fizik
Yıldızlar
Astronomi
Uzay
Arkeoloji
Jeoloji
Nükleer
Enerji
Kimya
Zooloji
Mantık
Pedagoji
Enerji
Elektronik
Elektrik
Telekomunikasyon
Teleskop
Ses
Tıp
Tarım
Kültür
Kültür
Dil
Tarih
Edebiyat
Eğitim
Felsefe
Adet
Müze
Müzik
Mitoloji
Basın
Spor
Sinema
Tiyatro
Coğrafya
İklim
İlçeler
İller
Biyocoğrafya
Din
ilahiyat
Allah
Musevilik
Hristiyanlık
Kuran-ı Kerim
Mitoloji