C, kim., kimyasal element, atom numarası 6. Peryodik tabloda IV a grubu elementlerinden olmasına karşın metal değildir. Oluşturduğu kimyasal bileşikler, öteki tüm elementlerin oluşturduğu bileşiklerden fazladır. Bu bileşiklerin sayısı 1.000.000′u geçmektedir ve çoğu yalnız karbon ve hidrojen içerir, yani organik bileşiktir. Doğada Bulunuşu, Karbon ve bileşiklerine dünyada çok yaygın olarak rastlanır. Yerkabuğunun % 0.032′lik bölümünü oluşturduğu sanılmaktadır. Serbest halde element, karmaşık ve amorf (şekilsiz) karbon-hidrojen-azot bileşikleri içeren kömür yatakları şeklinde bulunur. Kristalin yapıdaki saf karbon ise grafit ile elmasın yapısında görülür.Doğadaki karbonun büyük bir bölümünü bileşikleri oluşturur. Örneğin atmosferde, toplam hacminin % 0.03′ü oranında CO2 bulunmaktadır. Kireçtaşı, dolomit, mermer ve tebeşir gibi minerallerin tümü karbonat içerir. Bitki ve hayvan yaşamları ise tümüyle; karbonun hidrojen, oksijen, azot ve öteki bazı elementlerle oluşturduğu organik bileşiklere dayanmaktadır. Petrol, asfalt ve zift gibi doğal birikmeler de, eski hayvan ve bitkilerin kalıntılarıdır. Ayrıca doğal gaz yatakları, tümüyle karbon-hidrojen bileşikleri içerirler. özellikleri. Karbonun fiziksel ve kimyasal tüm özellikleri, elementin kristal yapısıyla ilgilidir. Örneğin yoğunluk grafit için 2.25 gr/cm3, elmas için 3.51 gr/cm3′tür. Yine grafit için, süblimleşme sıcaklığı 3.500 °C; erime noktası 3.550 ve kaynama noktası 4827°C; spesifik ağırlık ise 2.26′dır. Erime va kaynama için gerekli bu anormal yüksek sıcaklık, kristallerdeki üç boyutlu kovalent bağların koparılabilmesini ancak sağlar. Son yörüngesinde 4 eletron (valens elektronları) bulunur. Element halindeki karbon, iki kristalin yapıda, elmas ve grafit olarak görülür. Mangal kömürü,kok ve is amorf yapılardır.Mangal kömürü; ağaç, şeker, bitki özü ve karbon içeren öteki maddelerin havasız ortamda yakılmasıyla oluşur. X ışınlarıyla incelendiğinde fazla gelişmemiş bir grafit yapıya sahip olduğu görülür. Buharla ya da CO2 ile ısıtılarak aktif hale getirilirse, gazlan yüzeyinde yoğunlaştırır. Bu işlem, mangal kömürünün buharla iyileştirilmesi işlemidir ve yoğunlaşarak biriken hidrokarbonların yüzeyden alınmasını sağlar. Mangal kömürünün bu özelliği, geniş yüzey alanıyla bağlıdır. 1 cm3 mangal kömürü, 1000′ m2′lik bir yüzey alanına sahiptir.Amorf karbonun bir başka türü olan kok, havasız ortamda kömürün ısıtılmasıyla elde edilir. Kok, metal oksitlerin serbest metale indirgenmesinde kullanılır.Kimyasal olarak saf karbon, şekerin (sakkaroz) havasız ortamda ısıtılarak ayrıştırılmasıyla elde edilir. Karbon içindeki öteki maddeler alevde klor gazıyla iyileştirilerek temizlenir. Daha sonra suyla yıkanır ve hidrojerj gazı ortamında klordan ayrılır. Element karbon, oldukça ağır bir maddedir. Suda sulandırılmış asit ve bazlarda ve organik çözücülerde erimez. Yüksek sıcaklıklarda oksijenle birleşerek karbonmonoksit (CO) ve karbondioksit (CO2) oluşturur. Sıcak nitrik asit ve potasyum nitrat gibi oksitleyici maddelerle melitik asit (C6(CO?H)fi); bazı metallerle yüksek sıcaklıklarda karbürleri oluşturur. Halojenlerden yalnız fluorla reaksiyona girer. Kullanımı. Serbest element olarak elmasın yapısında bulunuşundan matbaa mürekkebi yapımına kadar çok çeşitli bir kullanıma sahiptir. Karbonun doğal bir türü olan grafit, yüksek sıcaklıktaki potalarda, kuru pillerde elektrot olarak; kurşun kaleni ve makine yağı yapımında kullanılmaktadır. Mangal kömürü ise karbonun amorf yapıda bir türüdür ve gazların emilmesinde kullanılır.Karbon bileşikleri ise sayılarına bağlı olarak çok daha geniş bir uygulamaya sahiptir: CO içeceklerin karbonatlanmasında ve yangın söndürücülerde; CO, metalürjide indirgeyici; karbontet, raklorür (CCLı) ve karbondisülfür (CS) kuvvetli çözücüler olarak; gaz haldeki diklordifluormetan (Freon) soğutma, cihazlarında; kalsiyum karbür (karpit), asetilen eldesinde; öteki metal karbürleri ise erimeyen alaşımların yapımında kullanılırlar.İzotopları, Karbonun, 10C’dan 16C’a kadar 7 izotobu vardır. Bu izotoplardan yalnız ikisi, 12C ve 13C stabildir. Doğa! karbon, % 98,89 oranında I2C ve % 1.11 oranında 13C’un oluşturduğu bir karışımdır. Radyoaktif karbon izotopları arasında en stabil olan 5580 yıllık yarı ömüre sahip O14 izotobudur. C11, kısa ömürlü bir izotoptur. Yaydığı pozitronlar, bir elektron ile karşılaştıklarında ( ) ışınları yayarlar. Nükleer tıpta ilaçların belirlenmesinde kullanılır. C13, stabildir ve radyoaktif değildir. Çok küçük ölçülerde analitik hesaplamalarda kullanılır.C14 (radyokarbon) ise doğal radyoaktif bir izotoptur. Yarı ömrü 5580 yıl olup, beta QB) ışınları yayar; kütle numarası 14′.tür. Kalsiyum nitratın reaktörde, X ışınlarına tutulmasıyla elde edilir. Kalınlık ölçen cihazlarda radyasyon kaynağı olarak; organik kimyada, metalürjide ve biyokimyasal reaksiyonlarda işleyen mekanizmaların açıklanmasında ve arkeolojide yaş belirlemede kullanılır. Başlıca Bileşikleri: Karbonat. Bir metal ya da organik bileşiğin karbonik asitle reaksiyonu sonucu oluşur. HCO3, metallerle reaksiyona girerse bir tuz (kalsiyum karbonat gibi); bir organik bileşikle (alifatik ya da aromatik) reaksiyona girerse dietil karbonatya da difenil karbonat oluşur. Karbondisüifür CS2- Parlak, renksiz veya hafif sarı, saf iken kokusuz sıvı. Saf olmadığı zaman ise dayanılmaz bir kokuya sahiptir. Spesifik ağırlığı 1.26; k.n. 46.3°C; donma noktası -111 °C; tutuşma sıcaklığı ise 100°C’dir. Suda az, alkolde, benzende ve eterde iyi çözünür, inorganik bir bileşiktir. Doğal gaz veya petrolün sülfürle reaksiyonu sonucu ve kükürt ile mangal kömürünün birlikte ısıtıldıktan sonra karbondisülfür buharlarının yoğunlaştırılmasıyla elde edilir. Çok yanıcı ve patlayıcıdır; sürtünmeyle bile tutuşur. Çözücü olarak; karbontetraklorörün üretiminde ve maden tozlarının ayrılması işleminde kullanılır.Karbonmonoksit Co. Renksiz, kokusuz, gaz ya da sıvı olabilen inorganik bileşik. Mor bir alevle yanar. Suda az, alkol ve benzende iyi çözünür. Spesifik ağırlığı 0.967 (havanınki 1); k.n. -190°C; katılaşma sıcaklığı – 207°C; 21.1°C’de spesifik hacmi 868.3 cmVkg; tutuşma sıcaklığı 609nC’dir. Beş yolla elde edilebilir: a) Oksijen-karbondioksit karışımının akkor halindeki grafit, kok ya da antrasitle ilişkiye sokulduğunda saf olarak; b) Buharın sıcak kok ya da doğal gazla reaksiyonu sonucu; c) Kimyasal reaksiyonlarda yan.ürün olarak; d) Organik yakıtların az oksijenle pattatılması sonucu; e) Formik asilin dehıdrasyonu ile.Nefesle çekildiğinde zehirli; patlayıcı bir gazdır. Metanol, etilen, izosiyanat. aldehit ve akrilat gibi bileşiklerin; metalürjide özel çeliklerin yapımında kullanılır.Karbontetraklorür CCU. Klorlanmış, renksiz hidrokarbon sıvı. Buharı havadan 5.3 kez daha ağırdır; tatlı ve ayırdedici bir kokusu vardır. Spesifik ağırlığı 1.58 (25/4°Cde); kaynama noktası 76.7°C; donma sıcaklığı -23nC. Alkolle, eterle, kloroformla, benzenle karıştınlabilir; suda çözünmez.Patlayıcı değildir.Metanın ya da daha yüksek hidrokarbonların 250-400°C’ta klorlanmasıyla elde edilir. Solunum zehirleyici bir etkisi vardır. Soğutucu olarak ve yarı iletkenlerin yapımında kullanılır.Karbon 14 Yöntemi, bazı eserlerin yaşlarının saptanması için arkeolojide kullanılan tarihlendirme yöntemlerinden biri. Karbon doğada durağan C12 izotopundan ve durağan C14 izotopun-. dan oluşur. C14 izotopu azotun kozmik ışınlarının oluşturduğu nötronlarla bombardıman edilmesi sonucunda elde edilen bir radyoizotoptur. Canlı organizmalar atmosferde bulunan karbondioksitten karon alırlar. Ölümden sonra karbon alımı durur. Daha önce var olan sabit C’4/C12 orantısı C14′ün çürümesi nedeniyle azalır. C14 yoğunluğu, organizmanın ölümünden sonra incelendiği ana kadar geçen zamanı yaklaşık olarak verir. 4000 yıl öncesine olan zaman dilimi bu tarihlendirme yöntemiyle kesine yakın saptanır. C14 yöntemini ilk kez AB’Iİ W. Lıbby uyguladı Arkeolojide kullanılan yirmiye yakın tarihlendirme yöntemi içinde en yaygın uygulananı C14 yöntemidir. Bu yöntemle. 65.000 yıl önceye dayanan jeoloji olayları ve uygarlık kalıntıları tarihlendirilebilmektedir.

Ansiklopedimizin içinde Google destekli arama yapın.

. You can leave a response, or trackback from your site.

Sağlık Ana Sayfa Biyografiler Akademisyenler, Antropologlar (İnsanbilimciler), Arkeologlar Askerler > Besteciler Bilim Adamları Biyologlar Coğrafyacılar Dansçılar Denizciler Devlet Adamları - Politikacılar Dilbilimciler Din Adamları Diplomatlar Doğa Bilimciler Düşünürler Edebiyatçılar Eğitimciler Ekonomistler Felsefeciler Fizikçiler Fotoğrafçılar Gazeteciler Gezginler Gökbilimciler Gravürcüler Heykeltraşlar Hukukçular İktisatçılar İmparatorlar-Hükümdarlar İş Adamları İstatistikçiler Karikatürcüler Kaşifler Kimyagerler Koreograflar Mankenler Matematikçiler Mimarlar Minyatürcüler Mucitler Mühendisler Müzisyenler Oryantalistler Osmanlı Padişahları Pilotlar Psikologlar Ressamlar Şairler Sanatçılar Sanatkarlar Sendikacılar Seramik Sanatçıları Sinemacılar ve Tiyatrocular Sosyologlar (Toplumbilimciler) Sporcular Araba Yarışçıları Futbolcular Tarihçiler Tıpçılar Veterinerler Yazarlar Yöneticiler Yönetmenler

Toplum ve Yaşam Toplum Millet Aile Antropoloji Hayvanlar Sosyoloji Cinsellik Ev Evlilik Felsefe Aşk Biyografiler

Bilim ve Teknoloji Bilim Bilgisayar Bilim Kurgu Matematik Aritmetik Arkeoloji Biyoloji Bilim Adamları Bilişim Ekonomi Fizik Yıldızlar Astronomi Uzay Arkeoloji Jeoloji Nükleer Enerji Kimya Zooloji Mantık Pedagoji Enerji Elektronik Elektrik Telekomunikasyon Teleskop Ses Tıp Tarım

Kültür Kültür Dil Tarih Edebiyat Eğitim Felsefe Adet Müze Müzik Mitoloji Basın Spor Sinema Tiyatro Coğrafya İklim İlçeler İller Biyocoğrafya

Din ilahiyat Allah Musevilik Hristiyanlık Kuran-ı Kerim Mitoloji