Vücudun belirli dokularında yapılan kan dolaşımıyla taşınarak, salgılandığı yerin uzağındaki belirli hücreleri (hedef hücreler) etkileyen maddeler.Hormon Eski ‘Yunanca hormone “uyarıyorum” sözcüğünden gelmektedir.Vücutta çeşitli yapıların düzenli abir biçimde gelişmesi, çalışması iç ve dış ortamdaki değişmelere uygun yanıt vermesi bu yapılar arasındaki bütünleşme ve eş güdümü gerektirin Bunu sağlayan temelde merkez sinir sistemi (MSS), otonom sinir sistemi ve endokrin sistemidir (hormon salgılayan iç salgı bezleri sistemi). Endokrin sistemle MSS arasındaki bütünleşmeyi sağlayan en önemli MSS bölümü hipotalamustur. iç ve dış ortamdan MSS’ye gelen yada “MSS içinde oluşan uyarılar hipotalamusta değerlendirilir. Buradaki sinir hücrelerinin salgıladığı hipotalamus hormonları (bunlara salıverici ve baskılayıcı faktörler de denir) ön hipofize ulaşarak oradaki hormon salgılamasını düzenler. Ön hipofizden salgılanan hormonlar hem çevresel iç salgı bezlerini hem de çeşitli hedef dokuları etkilerler. Bu hormonlara, öteki endokrin bezlerde büyüme ve gelişmeye neden olup böylece onların salgısını artırmaları nedeniyle trofik hormonlar denir. Bunlar belirli bir endokrin beze yönelik etki gösterdiklerinden tropik hormonlar diye de adlandırılır. Arka hipofizden salgılanan hormonlar (oksitosin ve antidiüretik hormon) çevrede endokrin bezlerini değil doğrudan hedef hücreleri etkilerler.Hormon reseptörleri. Hormon molekülleri hedef hücrenin dokunduğu her yüz bin ile bir milyar molekülden biridir. Bu kadar çok sayıda molekül arasında çok az sayıdaki hormon moleküllerinin hedef hücreleri etkileyebilmeleri, bu hücrelerin belirli hormonlara özgü, onları tanıyan ve yüksek ilgisi olan bağlanma noktaları (reseptörler) içer-meleriyle olur. Suda çözünen hormonların reseptörleri genellikle hücre yüzeyindedir. Lipitte çözünen hormonlarınki ise hücre içindedir (sitoplazmada ya da nükleusta). Hormonlar yapılarına ve fizikokimyasal özelliklerine göre üç ana gruba ayrılırlar:Peptit ya da protein hormonlar. a-Ön hipofiz hormonları. Folikül stimüle eden hormon (FSH), luteinleştirici hormon (LH), prolaktin (PRL), büyüme hormonu, tiroidi stimüle eden hormon (TSH), adrenokortikotrop hormon (ACTH).b- Ara hipofiz hormonu. Melanin stimüle eden hormon (MSH). c-Arka hipofiz hormonları. Oksitosin, Vazopressin (ADH). d- Pankreas hormonları, insülin, glükagon.e- Paratiroid hormonu Parathormon (PH).f- Tiroid hormonlarındanKalsitonin. g- Korpus luteum hormonlarından. Relaksin.h- Böbrek hormonlarından. Eritropoetin.//. Steroid yapılı hormonlar: a- Böbrek üstü bezi .hormonlarından Kortizol, aldosteron, seks hormonları. b- Kadında över erkekte testis hormonları. Ostrojenler, projesteron ve testosteron.///- Aminoasit yapılı hormonlar: 4068a- Tiroid bezi hormonlarından Tiroksin, triiodo tironin.b- Böbrek üstü bezi hormonlarından. Adrenalin, noradrenalin. iç salgı bezleri uyarılmamış durumda yani dinlenme durumunda da hormon salgılarlar. Buna bazal salgılama adı verilir. Bazı ön hipofiz hormonlarının kendilerine özgü bir ritmleri vardı. Örneğin AOTH, büyüme hormonu, prolaktin gibi hormonların bazal salgılaması uykudaki kişide sabah saatlerinde doruk noktaya erişir. Endokrin bezlerden hormon salgılamasını etkileyen bazı etkenler vardır. Örneğin paratiroid hormon salgılamasını kan kalsiyum düzeyi, pankreastan insülin salgılanmasını kan glikoz düzeyi düzenler. Bazı hormonların salgılanması sinirsel yollardan da düzenlenir. Örneğin hipotalamik hormonlar ve pankreas hormonları. Geri beslenme (feed back) yoluyla düzenleme: Uyarılmış salgılamanın bir süre sonra bastırılması, endokrin bezlerin değişen koşullara göre uygun olan miktarda ve uygun bir süre boyunca salgı yapmasını sağlayan önemli bir. özelliktir. Endokrin bezlerinin bastırılması genellikle negatif feed back (fid bek) “olumsuz geri besleme” yoluyla olur. Örneğin kanda T3 ve T4 (triiodotironin ve tiroksin) düzeyi yükselince hipofizden TSH salgılayan böylece tiroid uyaran hücrelerin işlevi baskılanır. Hormonların normalden eksik ya da fazla salgılanmalarıyla oluşan çok sayıdaki hastalık endokrinolojinin konularını oluşturur.

Ansiklopedimizin içinde Google destekli arama yapın.

. You can leave a response, or trackback from your site.

Sağlık Ana Sayfa Biyografiler Akademisyenler, Antropologlar (İnsanbilimciler), Arkeologlar Askerler > Besteciler Bilim Adamları Biyologlar Coğrafyacılar Dansçılar Denizciler Devlet Adamları - Politikacılar Dilbilimciler Din Adamları Diplomatlar Doğa Bilimciler Düşünürler Edebiyatçılar Eğitimciler Ekonomistler Felsefeciler Fizikçiler Fotoğrafçılar Gazeteciler Gezginler Gökbilimciler Gravürcüler Heykeltraşlar Hukukçular İktisatçılar İmparatorlar-Hükümdarlar İş Adamları İstatistikçiler Karikatürcüler Kaşifler Kimyagerler Koreograflar Mankenler Matematikçiler Mimarlar Minyatürcüler Mucitler Mühendisler Müzisyenler Oryantalistler Osmanlı Padişahları Pilotlar Psikologlar Ressamlar Şairler Sanatçılar Sanatkarlar Sendikacılar Seramik Sanatçıları Sinemacılar ve Tiyatrocular Sosyologlar (Toplumbilimciler) Sporcular Araba Yarışçıları Futbolcular Tarihçiler Tıpçılar Veterinerler Yazarlar Yöneticiler Yönetmenler

Toplum ve Yaşam Toplum Millet Aile Antropoloji Hayvanlar Sosyoloji Cinsellik Ev Evlilik Felsefe Aşk Biyografiler

Bilim ve Teknoloji Bilim Bilgisayar Bilim Kurgu Matematik Aritmetik Arkeoloji Biyoloji Bilim Adamları Bilişim Ekonomi Fizik Yıldızlar Astronomi Uzay Arkeoloji Jeoloji Nükleer Enerji Kimya Zooloji Mantık Pedagoji Enerji Elektronik Elektrik Telekomunikasyon Teleskop Ses Tıp Tarım

Kültür Kültür Dil Tarih Edebiyat Eğitim Felsefe Adet Müze Müzik Mitoloji Basın Spor Sinema Tiyatro Coğrafya İklim İlçeler İller Biyocoğrafya

Din ilahiyat Allah Musevilik Hristiyanlık Kuran-ı Kerim Mitoloji