EKONOMİ (İKTİSAT)

EKONOMİ (İKTİSAT), kaynakların toplum gereksinimlerine ve isteklerine bağlı olarak üretilmesini, bölüşülmesini ve tüketilmesini inceleyen sosyal bilim dalı. Çeşitli ve sonsuz olan insan gereksinimleri zorunlu ve zorunsuz diye ayrılır. Sınırlı olan kaynaklardan doğada bulunmayanlar çeşitli yöntemlerle üretilir. Mal adı verilen bu kaynakların yanı sıra hizmetler de insan gereksinimi içindir. Mallar karşıladıkları gereksinimlere göre dayanıklı mallar, dayanıksız mallar, tüketim malları, üretim malları, ara mallar gibi ana gruplara ayrılır.Ekonomi; bilim olarak tarih, toplumbilim, ruhbilim, istatistik, matematik, felsefe incelemelerinden büyük ölçüde yararlanır. Çağdaş ekonominin ilk görevi işsizliğin, fiyatların ve bunlara benze,’ olayların davranışını tanımlamak, açıklamak ve aralarındaki ilişkiyi saptamaktır. Ekonomi olaylarıyla ilgili olarak değişmez yasalara yönelik bu çalışmada bireyler, toplumlar, ülkeler bir laboratuvar gibi kullanılır, insanlık tarihi kadar eski olan ekonomi ilk insanlarda yaşamak için toplama, barınma, giyinme konularını içerirdi. Eski Mısır, Yunan, Mezopotamya kültürlerinde ticaretin ve üretimin yeni bir olgu olarak ortaya çıkmasıyla ekonomi gerçek değerlerine kavuştu. Ekonomi olaylarının bir bütün olarak incelenmesiyse 16. yy sonrasına rastlar. Ticaret kapitalizmi üzerine merkantilistlerin çalışmaları François Ouesnay’ın (1694-1774) Tableau Economique (Ekonomik Tablo), A. Smith’in lnquiry Into the Nature and Causes of the Wealth of Nations (Milletlerin Zenginliği Üstüne) eserleri bu döneme rastlar. David Ricardo (1772-1823), Thomas Robert Malthus (1767-1832), Jean Babtist Say’ın (1766-1834) özelde Büyük Britanya’nın ve Fransa’nın çıkarına yönelik olsun diye yaptıkları çalışmalar genelde ekonominin karşı görüşlerle yeni boyutlar kazanmasına yol açtı. Saint Simon (1760-1825), Fourier, Pierre Joseph Proudhon (1809-1865) ile başlayan bu karşı çıkış Kari Marx (1818-1883) ve Fr. Engels ile doruk noktasına ulaştı. Marx ekonominin tarihle birlikte ele alınması gerektiğini öne sürerek Kapital’i kaleme aldı. Bunu belli düşünceleri bir okul gibi ele alan Viyana, Cambridge, Alman, Chicago okulları izledi. Ekonominin toplum yaşamındaki yeri toplumların çağdaşlaşmasıyla daha belirginleşti; birçok ülkede ayaklanmaların çıkması, devlet başkanlarının devrilmesi, ülkelerarası savaşların patlak vermesi yeni devletlerin doğmasına yol açtı. 1929 Büyük Bunalımı ile ekonomiye yeni yorum getiren J. M. Keynes günümüz ekonomisinin mikro ve makro düzeyde ele alınması gerektiğinin belirleyicilerindendir. Günümüzde M. Friedman gibi kişilerin yanında özellikle ikinci Dünya Savaşı sonrası kurulan BM’nin ekonomiyle ilgili özel komisyonları, Dünya Bankası, IMF, AET, OECD, OPEC vb. ekonominin çapını ve boyutunu genişleterek siyasetin ve uluslararası ilişkilerin bir parçası durumuna getirince her alanda ekonomi özel olarak, gözönüne alınan bir konu oldu (ulaştırma ekonomisi, piyasa ekonomisi, sanayi ekonomisi, kalkınma ekonomisi, çalışma ekonomisi, uluslararası ekonomi, tarım ekonomisi vb).Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma örgütü (Organization for Economic . Cooperation and Development OECD,), ekonomi alanında işbirliği sağlayan ve 1960′ta kurulan örgüt. Merkezi Paristedir. ikinci Dünya Savaşı sonrasında Avrupa’nın yıkılmış ekonomisinin toparlanması için Marshal Planı çerçevesinde kurulan Avrupa Ekonomik işbirliği Örgütü’nün (OEEC), ABD ve Kanada’nın da katılmasıyla aldığı yeni ad. Başlangıçta 20 üyesi varken günümüzde bu sayı 24′e ulaşmış bulunmaktadır: Avusturya, Belçika, Danimarka, Fransa, Federal Almanya, Finladiya, Yunanistan, izlanda, irlanda, italya, Lüksemburg, Hollanda, Norveç, Portekiz, ispanya, isveç, isviçre, ingiltere, Türkiye, Kanada, ABD, Japonya, Avustralya, Yeni Zelanda Amacı üye ülkelerin ekonomide uyguladıkları siyasetleri özendirerek koordine etmek, ekonomilerde gelişme sağlayıcı projeleri desteklemek, geri kalmış ülkelerin yaşam düzeylerinin yükselmesine yardımcı olmak, işsizliğin önlemesine çalışmak ve dünya ticaretinin gelişmesine katkıda bulunmaktır.Örgüte 1961′de üye olan Türkiye örgütle ilişkilerini Paris’te bir sürekli yetkili kurulla yürütmektedir. OECD’nin organlarından Konsey, üye ülkelerin dışişleri bakanlarından oluşur. Ancak en önemli görevi,Sekreterlik üstlenmiştir. Sekreterlik birçok uzmanın yardımıyla üye ülkelerin ekonomilerinin durumu üzerine yıllık raporlarla Avrupa’nın ekonomi sorunlarına ilişkin incelemeler yayımlayarak önemli bir görevi yerine getirir. Ayrıca yine genel sekretere bağlı olarak; Ekonomi Politika, Ekonomi Gelişme ve inceleme, Çevre Sorunları, Teknik işbirliği, Kalkınma Yardımı, Ticaret, Maliye ve Vergi Konuları, Bilimsel ve Teknolojik Politika, Eğitim, insan gücü ve Sosyal işler, Sanayi, Enerji, Petrol, Tarım, Balıkçılık komiteleri gibi ikincil organtar vardır. Bunların dışında Gelişme Merkezi, Nükleer Enerji, Enerji Ajansı, Eğitim Araştırma Buluş Merkezi, Özel Programlar Bölümü.Ödemeler, sigorta, denizcilik, mali piyasa ve turizm alanlarında da çalışmalar yapar.

Ansiklopedimizin içinde Google destekli arama yapın.

Sağlık Ana Sayfa Biyografiler Akademisyenler, Antropologlar (İnsanbilimciler), Arkeologlar Askerler > Besteciler Bilim Adamları Biyologlar Coğrafyacılar Dansçılar Denizciler Devlet Adamları - Politikacılar Dilbilimciler Din Adamları Diplomatlar Doğa Bilimciler Düşünürler Edebiyatçılar Eğitimciler Ekonomistler Felsefeciler Fizikçiler Fotoğrafçılar Gazeteciler Gezginler Gökbilimciler Gravürcüler Heykeltraşlar Hukukçular İktisatçılar İmparatorlar-Hükümdarlar İş Adamları İstatistikçiler Karikatürcüler Kaşifler Kimyagerler Koreograflar Mankenler Matematikçiler Mimarlar Minyatürcüler Mucitler Mühendisler Müzisyenler Oryantalistler Osmanlı Padişahları Pilotlar Psikologlar Ressamlar Şairler Sanatçılar Sanatkarlar Sendikacılar Seramik Sanatçıları Sinemacılar ve Tiyatrocular Sosyologlar (Toplumbilimciler) Sporcular Araba Yarışçıları Futbolcular Tarihçiler Tıpçılar Veterinerler Yazarlar Yöneticiler Yönetmenler

Toplum ve Yaşam Toplum Millet Aile Antropoloji Hayvanlar Sosyoloji Cinsellik Ev Evlilik Felsefe Aşk Biyografiler

Bilim ve Teknoloji Bilim Bilgisayar Bilim Kurgu Matematik Aritmetik Arkeoloji Biyoloji Bilim Adamları Bilişim Ekonomi Fizik Yıldızlar Astronomi Uzay Arkeoloji Jeoloji Nükleer Enerji Kimya Zooloji Mantık Pedagoji Enerji Elektronik Elektrik Telekomunikasyon Teleskop Ses Tıp Tarım

Kültür Kültür Dil Tarih Edebiyat Eğitim Felsefe Adet Müze Müzik Mitoloji Basın Spor Sinema Tiyatro Coğrafya İklim İlçeler İller Biyocoğrafya

Din ilahiyat Allah Musevilik Hristiyanlık Kuran-ı Kerim Mitoloji

Aşk Mesajları Özlü Sözler Atatürkün Hayatı Yemek Tarifleri Kadınlar Sağlık Sağlık Bilgileri Teknoloji kadın Eğitim Sağlık Bilgileri Pasta Tarifleri Kpss Soruları Bayram Mesajları

site ekle