Üsküdar, Toptaşında cami. Sultan I. Ahmet’in eşi, Sultan IV. Murat ile Sultan ibrahim’in annesi Kösem Mahpeyker Sultan’ca 1640′ta Mimar Kasım Ağa’ya yaptırıldı. Cami, sıbyan mektebi, çifte hamam, sebil ve çeşmeden oluşan bu yapı topluluğu değişik bir mimarlık uygulamasıdır. Camiyi üç kenarı boyunca çevreleyen ahşap galeriyle son cemaat yeri 17. yy’da görülen ve sonraki yıllarda uygulanan yeni bir mimarlık örneğidirAvlu kapısı üzerinde Fevzi’nin (1640), giriş kapısında (1640) Şair Himmeti’nin tarih beyitleri vardır. Tek kubbeli caminin içerisi kubbe kasnağına kadar 16. yy çinileri ile kaplıdır. Mihrap bütünüyle çini bezelidir. Mermer minberin külahı da çinilerle kaplıdır. Çini panolar arasındaki Kasidei Bûrde, Ayeti Kürsü, Fetih Sûreleri yine çini ile yazılıdır.ÇİNİLİ KÖŞK Fatih Sultan Mehmet’in istanbul’da Bizans akropolünde yaptırdığı köşk. istanbul’un fethinden sonra kentin bayındırlığına girişildi; bu arada Çinili Köşk (Sırça Saray) yapıldı (1472). Sınanı Atik ya da iranlı Ali’nin eseri olabilir, mimarı kesinlikle bilinmez. Köşkün önündeki kumlu alanda cirit oynanır; padişah oyunları buradan izler, dinlenirdi. Hünername’de görülen resimlerden köşkün arkasındaki geniş havuz günümüze ulaşmamıştır. Yapının yer katında hizmetçi ve muhafız odaları; üstte de çeşitli odalar ve bağlantılı salonlar vardır. Köşk 32×34 m ölçüsünde kareye yakın dikdörtgen planlıdır, içeriye ön taraftaki revak altından ve arkada da küçük bir kapıdan girilir. Erken Osmanlı cami plan şemasını andıran yapı dört eyvan ve köşelerdeki birer odadan oluşur; önünde de boydan boya sütunlu sivri kemerli geniş bir revak vardır. İçeride dört eyvanın birleştiği yerde üzeri kubbeli merkez sofası görülür. İçi ve dışı son derece değerli çini ve mozayiklerle kaplıdır. Cephede son derece olgun 15. yy çinileri, kapı üzerinde sülüs celisi ve kufi yazıtlar, aralarında çiçekler, bitkisel çini bezemeleri dikkati çeker. Kapının görkemli kemeri üzerinde dört köşe parça halindeki çinilerde de “Tevekkeli alâ Hâliki” ibaresi karşılıklı ve çift olarak yazılıdır, içerisi koyu mor ve mavi renkte altı köşeli, aralarında üç köşe firuze çinilerle bezelidir. Bunların aralarında da çağın altın yaldızlı bezemesi, sülüs celisi ve kufi yazıtlar birbirini izler. Bazı nakışların, çiniler duvarlara yerleştirildikten sonra yapıldığı sanılır.Çinili Köşk’ü 1588′de III. Murat onarttı ve sol yandaki en son salona selsebil biçiminde, iki tarafında manzum yazıtlar olan bir çeşme yapıldı. Tursun Beyin tarihinde Sırça Saray’ın karşısında “Tavri Osmani üzere” bir köşk yapıldığı yazılıdır. Fatih Sultan Mehmet’çe burada yaptırılan bu ikinci köşkün yerinde bugün istanbul Arkeoloji Müzeleri vardır. Müzenin yapım çalışmaları sırasında bu yapıya ait temel kalıntıları ve çinilere rastlandı. Ayrıca güneyde Sürre Alayı Köşkü, kuzeyde ise III. Mehmet Köşkü yer alıyordu.Çinili Köşk’te Osmanlı padişahlarının zaman zaman yaptığı onarımlar yapının özgün biçimini değiştirdi. 1875 yılında müze haline getirildi. Bu arada yeni bir giriş merdiveni yapıldı, revak içerisindeki asılı merdiven körletildi. Müze olarak yapım çalışmalarında birçok değerli çini kırıldı, kapılar açma amacıyla ana duvarlar yıkıldı ve yapı eski görünümünden uzaklaştı. 1908′de buradaki arkeoloji eserleri yeni yapıya götürülünce yalnızca Türk-islam eserlerinin sergileme yeri oldu. Bugün Çinili Köşk, istanbul Arkeoloji Müzeleri yönetiminde Türk çinilerinin sergilendiği bir bölümdür.

Ansiklopedimizin içinde Google destekli arama yapın.

. You can leave a response, or trackback from your site.

Sağlık Ana Sayfa Biyografiler Akademisyenler, Antropologlar (İnsanbilimciler), Arkeologlar Askerler > Besteciler Bilim Adamları Biyologlar Coğrafyacılar Dansçılar Denizciler Devlet Adamları - Politikacılar Dilbilimciler Din Adamları Diplomatlar Doğa Bilimciler Düşünürler Edebiyatçılar Eğitimciler Ekonomistler Felsefeciler Fizikçiler Fotoğrafçılar Gazeteciler Gezginler Gökbilimciler Gravürcüler Heykeltraşlar Hukukçular İktisatçılar İmparatorlar-Hükümdarlar İş Adamları İstatistikçiler Karikatürcüler Kaşifler Kimyagerler Koreograflar Mankenler Matematikçiler Mimarlar Minyatürcüler Mucitler Mühendisler Müzisyenler Oryantalistler Osmanlı Padişahları Pilotlar Psikologlar Ressamlar Şairler Sanatçılar Sanatkarlar Sendikacılar Seramik Sanatçıları Sinemacılar ve Tiyatrocular Sosyologlar (Toplumbilimciler) Sporcular Araba Yarışçıları Futbolcular Tarihçiler Tıpçılar Veterinerler Yazarlar Yöneticiler Yönetmenler

Toplum ve Yaşam Toplum Millet Aile Antropoloji Hayvanlar Sosyoloji Cinsellik Ev Evlilik Felsefe Aşk Biyografiler

Bilim ve Teknoloji Bilim Bilgisayar Bilim Kurgu Matematik Aritmetik Arkeoloji Biyoloji Bilim Adamları Bilişim Ekonomi Fizik Yıldızlar Astronomi Uzay Arkeoloji Jeoloji Nükleer Enerji Kimya Zooloji Mantık Pedagoji Enerji Elektronik Elektrik Telekomunikasyon Teleskop Ses Tıp Tarım

Kültür Kültür Dil Tarih Edebiyat Eğitim Felsefe Adet Müze Müzik Mitoloji Basın Spor Sinema Tiyatro Coğrafya İklim İlçeler İller Biyocoğrafya

Din ilahiyat Allah Musevilik Hristiyanlık Kuran-ı Kerim Mitoloji